Қазақстанда автонесие беру 24 пайызға қысқарды: көлік алушылар неге азайды?

Қазақстанда автокөлікті несиеге сатып алуға сұраныс айтарлықтай төмендеді. 2026 жылдың қаңтар-маусым айларында банктер 886,6 млрд теңгеге автонесие берген. Бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 24 пайызға аз, деп хабарлайды NewsMedia.kz.

Бұл туралы Қазақстан Қаржыгерлер қауымдастығының талдауында айтылған.

Автонесиеге сұраныс неге төмендеді?

Қаңтар-маусым аралығында автонесие алуға берілген өтінімдер саны 9 пайызға азайған. Ал мақұлданған несие саны 13 пайызға төмендеп, 449,7 мыңға дейін қысқарған.

Өткен жылы керісінше, автокөлікті несиеге сатып алуға сұраныс 50 пайыздан астам өскен еді.

Сарапшылар биылғы нарықтағы бәсеңдеуді бірнеше факторлармен байланыстырады. Оның ішінде несие мөлшерлемелерінің жоғары болуы, банктердің қарыз беруге қатысты талаптарын қатаңдатуы және автодилерлердің жеңілдік бағдарламаларының қысқаруы бар.

Бір жыл ішінде автонесиелердің орташа мөлшерлемесі 18,8 пайыздан 24,4 пайызға дейін өскен. Соның салдарынан несие бойынша есептік ай сайынғы төлемнің мөлшері орташа жалақының 24,7 пайызынан 30,6 пайызына дейін артқан.

Қаржыгерлер қауымдастығының сарапшылары төлем қабілеті жоғары азаматтардың бір бөлігі субсидияланған жеңілдетілген бағдарламалар кезінде көлік алып үлгергенін айтады. Ал қазір нарыққа шыққан сатып алушыларға көбіне стандартты әрі қымбат несиелер ұсынылады.

Автонарық қашан жандануы мүмкін?

Банктер жаңа серіктестік бағдарламалардың іске қосылуы және автодилерлер тарапынан субсидияланған мөлшерлемелердің қайта енгізілуі сұранысты жандандырады деп күтеді.

Бұған қоса, ақша-кредит саясатының біртіндеп жұмсаруы қарыз ресурстарының арзандауына ықпал етсе, автонесие нарығына қосымша серпін беруі мүмкін.

4 қыркүйекте Ұлттық банк базалық мөлшерлемені 16,75 пайыздан 16,25 пайызға дейін төмендетті. Алайда бұл өзгеріс автонесиелердің мөлшерлемесіне бірден әсер етпеуі мүмкін.

Нарыққа отандық автокөлік өндірісінің өсуі де қолдау көрсетіп отыр. 2026 жылдың алғашқы алты айында Қазақстанда 138,7 мың автокөлік шығарылған. Бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда екі есеге жуық көп.

Соған қарамастан Қазақстан Қаржыгерлер қауымдастығы автокөлік бағасының төмендеуін күтпейді.